تفاوت چرخدنده پلاستیکی با چرخدنده فلزی
چرخدندهها قطعات ساخته شده از جنس فلز یا پلاستیک هستند که وظیفه دارند حرکت و نیرو را انتقال دهند. این قطعات کارآمد در انواع وسایل از ساعت گرفته تا چرخ خیاطی و صنعت خودروسازی کاربرد دارند. اغلب چرخدندهها جنسی از فلز دارند اما از پلاستیک نیز برای ساخت برخی از چرخدندهها استفاده میشود.
ساخت چرخدندههای پلاستیکی بهدلیل صرفهجویی در وزن و هزینه صورت میگیرد. هر یک از چرخدندههای پلاستیکی و فلزی با توجه به کاربرد خود در ساخت وسایل مختلف مورد استفاده قرار میگیرند. این دو جنس از چرخدنده استفادههای فراوانی دارند و هریک دارای ویژگیهای خاصی هستند.
تفاوت چرخدندههای پلاستیکی و چرخدندههای فلزی در چیست؟
چرخدندههای پلاستیکی از جنس پلاستیک یا پلیمر ساخته میشوند. این چرخدندهها در صنایع مختلف مورد استفاده قرار میگیرند. از این چرخدندهها در کارخانههای کاغذ و دستگاههای کپی استفاده میشود. اما چرخدندههای فلزی از فولادهای مختلف که استحکام و مقاومت بالایی دارند، تولید میشوند.
هر یک از چرخدندههای فلزی و پلاستیکی کاربرد خاص خود را دارند. خرید چرخدنده پلاستیکی برای استفاده در وسایلی به مقرون به صرفه میباشد که به وزن و هزینه کمتری نیاز دارند. از جمله تفاوتهای چرخدنده پلاستیکی با چرخدنده فلزی میتوان موارد زیر را نام برد.
وزن
چرخدندههای پلاستیکی در مقایسه با چرخدنده های فلزی وزن سبکتری دارند. چرخدندههای فلزی از فولاد و چدن ساخته میشوند به همین دلیل وزن زیادی دارند و برای صنایع مختلف چون ساخت ماشینآلات و خودروسازی به کار میروند.
مقاومت
چرخدندههای پلاستیکی برخلاف چرخدندههای فلزی در برابر خوردگی مقاوم هستند. چرخدندههای فلزی در برابر فشار و تحمل بار مقاومت بیشتری نسبت به چرخدندههای پلاستیکی دارند. باید این نکته را در نظر داشت که چرخدندههای پلاستیکی برای استفاده در صنایعی کاربرد دارند که فشار زیادی بر آنها وارد نمیشود؛ اما چرخدندههای فلزی در صنایعی استفاده میشوند که باید تحمل فشار کافی را داشته باشند. چرخدندههای فلزی استحکام و سختیپذیری بالایی دارند
به همین دلیل از آنها در ساخت تجهیزات مختلف که نیاز به مقاومت بالایی دارند، استفاده میشوند. چرخدندههای پلاستیکی استحکام مکانیکی پایینی دارند به همین دلیل از آنها در وسایلی استفاده میشود که نیاز به تحمل فشار کمی دارند.
هزینه ساخت
چرخدندههای پلاستیکی از نظر هزینه ساخت ارزانتر از چرخدندههای فلزی هستند. جنس چرخدندههای فلزی از انواع مختلف فولاد و چدن است به همین دلیل برای ساخت آن باید هزینه بیشتری در نظر گرفته شود. اما مواد اولیه چرخدندههای پلاستیکی ارزانتر از چرخدندههای فلزی است.
دوام
چرخدندههای پلاستیکی دوام و ماندگاری کمتری نسبت به چرخدنده های فلزی دارند. این چرخدندهها با استفاده مکرر ساییده میشوند یا ممکن است دچار ترک یا شکستگی شوند. اما چرخدندههای فلزی دوام و طول عمر بالایی دارند و بهراحتی نمیشکنند.
مقاومت در برابر رطوبت
برخی از چرخدندههای فلزی در برابر رطوبت مقاوم نیستند و دچار زنگزدگی میشوند؛ اما چرخدندههای پلاستیکی دچار خوردگی نمیشوند و قابل استفاده در محیطهای مرطوب هستند.
آلودگی صوتی
چرخ دندههای فلزی سر و صدای زیادی ایجاد میکنند؛ اما چرخدندههای ساخته شده از جنس پلاستیک صدایی ندارند و اغلب بیسرو صدا هستند.
طراحی
از نظر طراحی چرخدندههای پلاستیکی بهراحتی و با هزینه کم قابلیت قالبگیری دارند. اما چرخدندههای فلزی از نظر طراحی و شکلدهی به هزینه بالایی نیاز دارند. همچنین از نظر دقت در طراحی چرخدندههای پلاستیکی دقت بالایی در طراحی دارند.
روانکاری
چرخدندههای فلزی نیاز به روانکاری از طریق گریس یا روغن دارند اما چرخدندههای پلاستیکی دارای خاصیت روانکاری ذاتی هستند البته میتوان آنها را بهمانند چرخدندههای فلزی روغنکاری نمود.
جذب شوک
چرخدندههای پلاستیکی دارای جذب شوک خوبی نسبت به فلز هستند چرا که پلاستیک قادر است برای جذب بارهای ضربهای منحرف گردد.
کاهش نویز
پلاستیکها دارای خاصیت میرایی بالایی هستند و همین یک دنده آرام در چرخدندههای پلاستیکی ایجاد میکند.
عملکرد هدایت گرما
چرخدندههای پلاستیکی عملکرد هدایت گرمای ضعیفی نسبت به چرخدندههای فلزی دارند. و این چرخدندهها دارای ضریب بزرگی از انبساط حرارتی هستند.
چرخدنده فلزی و پلاستیکی چه فرقی دارند؟
در مورد اینکه چرخدنده فلزی و پلاستیکی چه فرقی دارند در بالا مطالبی را بیان کردیم؛ اما بهطور کلی باید گفت که چرخدندههای پلاستیکی دارای ویژگیهایی چون وزن کم، مقاومت در برابر خوردگی و رطوبت و عدم نیاز به روغنکاری هستند. به همین دلیل در ساخت وسایلی کاربرد دارند که در محیطهای مرطوب استفاده میشوند. همچنین بهدلیل هزینه کمی که برای تولید نیاز دارند برای استفاده در کارهایی که نیاز به هزینه اولیه زیادی ندارند مورد استفاده قرار میگیرند. از چرخدندههای پلاستیکی برای اسباببازیها، چرخ خیاطی، ماشین لباسشویی، کنتورهای آب، کارخانههای شیمیایی و چاپگرهای کامپیوتری استفاده میشود. اما چرخدندههای فلزی اغلب برای صنایع بزرگی چون خودروسازی کاربرد دارند.
چرخ دنده پلاستیکی بهتر است یا فلزی؟
در پاسخ به این سؤال که چرخ دنده پلاستیکی بهتر است یا فلزی باید گفت که نمیتوان گفت کدام یک از چرخدندههای فلزی یا پلاستیکی بهتر هستند. چرا که هر یک این چرخدندهها کاربرد خاص خود را دارند. چرخدندههای پلاستیکی برای استفاده در وسایل خانگی که نیاز به تحمل فشار زیادی ندارند مورد استفاده قرار میگیرند.
همچنین چرخدندههای پلاستیکی بهدلیل اینکه ضد آب و ضدخوردگی هستند اغلب برای محیطهایی که دارای رطوبت هستند به کار میروند. چرخدندههای فلزی بهدلیل استحکام و تحمل فشار و بار زیاد در صنایع دریایی، خودروسازی، هوا فضا و ماشینآلات سنگین کاربرد دارند.